Diecezja Ełcka powołana do istnienia przez papieża Jana Pawła II z dniem 25 marca 1992 roku, została utworzona z obszaru wyłączonego z diecezji łomżyńskiej oraz diecezji warmińskiej. Pierwszym biskupem ełckim został ks. bp Wojciech Ziemba, dotychczasowy biskup pomocniczy warmiński. Obecnie biskupem ełckim jest bp Jerzy Mazur.
Przez terytorium diecezji ełckiej przechodzi granica dwóch kulturowych i historycznych regionów: Mazur i ziemi Suwalsko-Augustowskiej, co sprawia, że jest to obszar bogaty w piękno przyrody i pełen walorów turystycznych. Piękno rzek i jezior obficie obecnych na terenie Mazur, Suwalszczyzny i Pojezierza Augustowskiego przyciąga stale rzesze turystów, zaś wśród nich przed laty pięknem tutejszej przyrody zachwycał się Karol Wojtyła, późniejszy papież Jan Paweł II.
Z terenów Diecezji Ełckiej wywodzą się także błogosławione:
Jesteśmy społecznym komitetem reprezentantów ruchów, wspólnot i organizacji katolickich działających w Suwałkach, podejmującym działania inicjatywne i wykonawcze w zakresie promocji kultury chrześcijańskiej i społecznego nauczania Kościoła Katolickiego.